www.lasowice.eu



Ewangelicy na Opolszczyźnie
Parafia Ewangelicko-Augsburska Lasowice WielkieOpolszczyzna jest regionem, który w dawnej i najnowszej historii wzbudzał wiele kontrowersji. Opolszczyzna wchodzi w skład górnego Śląska, jednakże ze względu na swoją specyfikę stara się utrzymać jako samodzielna jednostka geograficzna, historyczna i administracyjna pomiędzy Górnym a Dolnym Śląskiem. Podobnie jest ze stolicą regionu Opolem, które stara się zachować status metropolii pomiędzy Wrocławiem a Katowicami. Ze względu na liczbę zakładów cementowych i wapienniczych niektórzy nazywają Opolszczyznę "Białym" Śląskiem w odróżnieniu od Górnego "Czarnego" i Dolnego "Zielonego". Opolszczyzna nabrała znaczenia w powojennej historii, od kiedy stała się województwem w roku 1950. W 1998 roku mieszkańcy Opolszczyzny wszelkimi możliwymi sposobami skutecznie walczyli o utrzymanie województwa opolskiego.

Historia

Lata względnej samodzielności Opola i regionu miały miejsce za czasów Piastów Opolskich od 1211 roku, kiedy to Kazimierz uczynił swoją stolicą Opole, co trwało aż do śmierci Jana III zwanego Dobrym w 1532 roku. Następnie w monarchii staropruskiej od 1744 roku Opole było siedzibą rejencji nadurzędu (wyższego sądu ziemskiego).

Historia Reformacji na Opolszczyźnie i późniejsza sytuacja Kościoła ewangelickiego jest złożona. Od samego początku prawie nieprzerwanie do 1945 roku wielkimi i ważnymi ośrodkami ewangelicyzmu na Opolszczyźnie były okręgi brzeski, kluczborski i byczyńsko-wołczyński. Szalejąca wszędzie kontrreformacja tam do głosu nie doszła. Związane to było z obowiązująca przez wieki zasadą cuius regio eius religio (czyj kraj - tego religia). Całkiem inaczej wygląda historia ewangelicyzmu w Opolu i w innych częściach regionu opolskiego. Tam wyraźnie odczuwano działanie kontrreformacji i sprowadzonych w tym celu jezuitów.

Ogólnie ujmując, Śląsk Opolski w swej większości był rzymskokatolicki. Ks. Alojzy Sitek w publikacji Przejmowanie kościołów ewangelickich na Śląsku Opolskim (Opole 1975) podaje dane statystyczne z 1933 roku. Otóż Śląsk Opolski liczył wówczas 1.482.765 mieszkańców, z czego 1.317.812 to katolicy, zaś ewangelików było tylko 151 029, co stanowi 10,2% mieszkańców. Jednakże w okręgu kluczborskim przeważali ewangelicy. Oto dane dotyczące kilku miast:
• Byczyna: 8.594 ewangelików, 1.899 katolików,
• Kluczbork: 12.566 ewangelików, 7.745 katolików,
• Wołczyn: 5.000 ewangelików, 1.546 katolików.
Dla porównania: w Opolu mieszkało w 1910 roku 25.935 katolików, co stanowiło 76,5% mieszkańców, oraz 7.406 ewangelików, czyli 21,9%.

Lata powojenne, zwłaszcza 1945-1950, to bardzo trudny okres dla ewangelickich mieszkańców Opolszczyzny. Złożyło się na to kilka powodów:
• spadek liczby wiernych na skutek wyjazdów przed i po "froncie",
• brak wystarczającej opieki duszpasterskiej,
• działalność Kościoła rzymsko-katolickiego.

Kościoły ewangelickie były przejmowane przez przybywających ze wschodu, wraz ze swymi księżmi, repatriantami. Ewangelicy byli wystraszeni - wszystkich traktowano jako Niemców. Chcąc przeżyć przechodzili na katolicyzm. Nie mieli należnego wsparcia ze strony Kościoła ewangelicko-augsburskiego, który zastanawiał się, czy powinien obejmować opieką pozostałych tu ewangelików. Jedynym księdzem ewangelickim na Opolszczyźnie był wtedy ks. Karol Klus.

Kolejne etapy wyjazdów ewangelików z Opolszczyzny do Niemiec to lata 60. - były to wyjazdy o charakterze politycznym, a następnie lata 80. - za chlebem. Od 1990 roku wyjazdy zostają prawie całkowicie zaniechane.

Niepewna była na początku sytuacja prawna kościołów i pozostałych nieruchomości. Całe mienie Kościoła ewangelickiego traktowano jako poniemieckie i porzucone, a więc podlegające zarządowi państwowemu. Rozwiązanie, które dawał dekret prezydenta z dnia 19 września 1946 roku o stosunku państwa do Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego, było mniej niż połowiczne. Uznawał on jedynie Kościół Ewangelicko-Augsburski prawnym właścicielem tych kościołów i tego majątku, który w dniu wejścia w życie ustawy znajdował się w posiadaniu Kościoła. W praktyce okazywało się, nawet w latach 60-tych, że władze odbierały nieruchomości powołując się na ustawę o majątkach poniemieckich i opuszczonych. Tak było w Opolu i Brzegu. Ustawa sejmowa z 23 czerwca 1971 roku regulowała ostatecznie sprawy własnościowe Kościołów na Ziemiach Zachodnich i Północnych. Kościoły dopiero teraz stawały się prawowitymi właścicielami obiektów sakralnych i nieruchomości, w których posiadaniu były w dniu wejścia w życie ustawy.

Najnowsza ustawa z dnia 13 maja 1994 roku o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, dawała możliwość odzyskania przez parafie niektórych nieruchomości. Decydowała o tym powołana Komisja Regulacyjna. Mimo wielu kłopotów prawie każda parafia na Opolszczyźnie odzyskała wówczas jedną lub kilka nieruchomości. Umiejętne wykorzystanie odzyskanych nieruchomości pozwoliło poprawić sytuację finansową parafii. Czasami jednak nieruchomość bywa przyczyna dodatkowych kłopotów: wymaga remontu, zajmujący ją lokatorzy zalegają z opłatą czynszu, nie można znaleźć najemcy itd.

Stan dzisiejszy

Na Śląsku Opolskim istnieje 8 parafii ewangelickich, posiadających 18 filiałów (a raczej należy stwierdzić, że są to stacje kaznodziejskie, bowiem tylko niektóre z nich spełniają kryteria filiału określone przez Zasadnicze Prawo Wewnętrzne Kościoła). Filiał w Kędzierzynie-Koźlu należy do parafii w Zabrzu, a parafia w Ściborzycach Wielkich jest obsługiwana przez duchownego z Rybnika. Na Opolszczyźnie mieszka i służy 6 księży. Terytorialnie największy obszar obejmuje parafia w Brzegu, a najwięcej stacji posiada parafia w Kluczborku. Parafie te liczą łącznie ponad 1500 wiernych.

Luteranie Śląska Opolskiego to autochtoni, przybysze ze Śląska Cieszyńskiego i z innych rejonów kraju. Ślązacy-Niemcy mieszkają w małych miasteczkach i wioskach. Typowymi parafiami wiejskimi są parafie w Pokoju, Lasowicach i Lubieniach. Parafię w Opolu można zaliczyć do wielkomiejskich ze wszystkimi związanymi z tym problemami, ale też i stosunkowo dobrze wyedukowaną. Stan liczebny parafii utrzymuje się na w miarę stałym poziomie. Chociaż liczba pogrzebów przewyższa liczbę chrztów, to statystykę poprawiają konwersje, wprowadzenia się na teren parafii oraz odnajdywanie się ewangelików, którzy przez wiele lat nie przyznawali się do swego Kościoła.

Działalność parafialna

Centrum życia parafialnego stanowią nabożeństwa. We wszystkich parafiach odbywają się lekcje religii w punktach katechetycznych. W prawie wszystkich parafiach odbywają się spotkania młodzieży. Z inicjatywy Diecezjalnego Duszpasterza Młodzieżowego raz na kwartał odbywają się centralne spotkania dla młodzieży z całej Opolszczyzny. W Opolu w ciągu roku akademickiego mają miejsce spotkania studentów. W Kluczborku i Opolu regularne spotkania mają koła pań. Prawie każda parafia organizuje wycieczki parafialne.

Kilka razy w Opolu odbyły się spotkania inteligencji ewangelickiej z Opolszczyzny. Brak większej liczby aktywnych osób z średnim i wyższym wykształceniem uniemożliwia szersze działania w tym zakresie.

Parafie prowadzą działalność misyjną wykorzystując dane im możliwości, np. przez koncerty, udział w mediach, działalność diakonijną.

Problemem są lekcje religii w szkołach. Nie zawsze lekcje religii rzymskokatolickiej odbywają się na pierwszej lub ostatniej lekcji. Taka sytuacja nie pomaga dzieciom, które muszą do szkoły dojeżdżać autobusami szkolnymi. Nie każda wiejska szkoła posiada świetlicę, mimo, że taki jest wymóg przepisów. Rozpoczynanie roku szkolnego i innych uroczystości szkolnych rzymskokatolicką mszą, na którą wzywa się wszystkie dzieci, stanowi kolejny problem, który trudno sklasyfikować, czy jest on problemem w stosunkach ekumenicznych, czy z władzami samorządowymi.

Problem małżeństw mieszanych dotyczy Opolszczyzny w takim samym wymiarze, jak innych regionów, może z wyjątkiem Śląska Cieszyńskiego.

Wielkim problemem jest utrzymanie dużych zabytkowych kościołów, zwłaszcza, jeśli znajdują się one w parafiach dotowanych przez Konsystorz. Na terenie Opolszczyzny posiadamy kilka wartościowych obiektów sakralnych: w Byczynie, Kluczborku i Pokoju. Na osiem parafii aż pięć jest dotowanych.

Diakonia

Wszystkie parafie prowadza działalność diakonijną polegającą na przygotowaniu paczek świątecznych dla dzieci i starszych zborowników. Wszędzie działa służba odwiedzinowa. Kilka lat temu starano się otworzyć stację socjalną w Brzegu, z powodu opieszałości władz miejskich nie doszło to jednak do skutku. W tej chwili parafia w Opolu prowadzi dla dzieci świetlicę socjoterapeutyczną "Tęczowy Ogród", przymierza się do otwarcia Chrześcijańskiego Klubu Młodzieżowego, a w Kluczborku, Lasowicach i Opolu działają wypożyczalnie sprzętu rehabilitacyjnego. W Lasowicach Małych powstaje Wiejski Dom Tolerancji i Kultury w budynku dawnej szkoły podstawowej, który władze gminy przekazały parafii za symboliczną złotówkę. 11 października 2003 roku w Opolu odbyło się Święto Diakonii, którego cel stanowiło propagowanie idei służby bliźniemu oraz ukazanie na zewnątrz działalności Diakonii Ewangelickiej. Parafia w Opolu rozpoczęła współdziałanie ze Stowarzyszeniem Hospicjum Opolskie. Owocem współpracy ma być stacjonarne hospicjum. Podczas Walnego Zebrania Stowarzyszenia w dniu 4 marca 2004 roku jego prezesem został jednogłośnie wybrany ks. Marian Niemiec.

Media

Wielką możliwość oddziaływania misyjnego dają media. Współpraca ze wszystkimi mediami lokalnymi i regionalnymi układa się dobrze. Przekazywane są tą drogą informacje i zaproszenia na uroczystości parafialne. Ważnym elementem jest stała współpraca z poszczególnymi rozgłośniami radiowymi. W Radio Opole nadawane są od 1992 roku w trzecią niedzielę miesiąca rozważania "Okruchy ze Stołu Pańskiego", przygotowywane kolejno przez wszystkich księży z Opolszczyzny. Od 2003 roku w ostatni piątek miesiąca nadawana była 15-minutowa audycja "Głos Życia". Od grudnia 2003 roku audycja ta jest nadawana w pierwszą i trzecią sobotę miesiąca o godz. 9.30. Celem tej audycji jest przybliżenie historii i nauki Kościoła ewangelickiego. Ze strony radia wyznaczona została do współpracy redaktor Danuta Starzec, a z naszej strony odpowiedzialnym jest ks. Ryszard Pieron. Od 1995 roku najpierw na antenie Radia Diecezjalnego "Góra Świętej Anny", a następnie po dzień dzisiejszy Radia Plus, emitowane jest raz w tygodniu "Echo Ewangelickie". Jest to 35 minutowa audycja z rozważaniem na daną niedzielę i bieżącymi informacjami z życia Kościoła i parafii, nadawana w soboty od godz. 17.20 do 17.55. Ostatnio wspomaga nas Luterańska Redakcja Radia CCM udostępniając gotowe audycje, np. "Pod drzewem buyu" i "Rodzina Dobrowolskich". W Radio Plus nadawane jest od wielu lat nabożeństwo wielkopiątkowe nagrywane w Opolu.

Ekumenia

Stosunki ekumeniczne na Opolszczyźnie są poprawne, a nawet dobre. Przede wszystkim dotyczy do Kościoła Rzymskokatolickiego. Poza naszym Kościołem na Opolszczyźnie nie ma parafii innych Kościołów należących do Polskiej Rady Ekumenicznej. Największym wydarzeniem ekumenicznym jest Ekumeniczna Modlitwa Młodych. Jest to spotkanie ewangelickiej i rzymskokatolickiej młodzieży odbywające się w pierwszą niedzielę adwentu na nabożeństwie ekumenicznym. Udział w nich bierze około 1000 młodych ludzi z terenu całej Opolszczyzny.

W Tygodniu Modlitwy o Jedność Chrześcijan odbywa się wiele nabożeństw nawet w miejscowościach, w których nie ma parafii i duchownego ewangelickiego. Zgodnie z zarządzeniem ordynariusza opolskiego z 1981 roku, parafie rzymsko-katolickie powinny udostępniać swoje świątynie ewangelikom nie tylko okazjonalnie na odbywanie pogrzebów, ale również dla wypełnienia ich religijnych potrzeb. Praktycznie miało to miejsce w Opolu po powodzi w 1997 roku. Ewangelicy przez ponad rok korzystali nieodpłatnie z kościoła św. Sebastiana w Opolu. Wszelkie problemy na styku parafia - parafia czy ksiądz - ksiądz są rzeczowo rozpatrywane i wyjaśniane.

Spojrzenie w przyszłość

Patrząc mędrca szkiełkiem i okiem na sytuację ewangelicyzmu na Opolszczyźnie, stan liczebny parafii czy średnią wieku, należałoby stwierdzić, że nie widać świetlanej przyszłości, w ogóle trudno mówić o przyszłości. Oprócz szkiełka i oka mamy jednak coś, czego nikt nie może nam zabrać, a co każe z ufnością spoglądać w przyszłość. Mamy wiarę i nadzieję, że jesteśmy ludem Bożym. Doświadczenia minionych lat uczą, że Kościoła nie da się statystycznie oszacować i ocenić, jaki będzie on na przykład za 20 lat.

Sytuacja parafii jest w miarę ustabilizowana. Wierni mają należytą opiekę duszpasterską. Księża i rady parafialne muszą jednak śmielej ukazywać bogactwo, które jest w posiadaniu luteranizmu zarówno jeśli idzie o historię, jak i jego naukę i współczesne życie. Nie można poddawać się uśpieniu ani rutynie sądząc, że tu już nic nie można zrobić. Ważnym elementem powinna być konsolidacja parafii i wiernych poprzez jak najwięcej wspólnych spotkań, wyjazdów, przekazywania informacji, zaproszeń, wspólne planowanie większych uroczystości parafialnych tak, by stawały się one regionalnymi. O potencjale i możliwościach parafii może zaświadczyć fakt, że w Pokoju i Byczynie odbyły się kilka lat temu bardzo udane Diecezjalne Zjazdy Chórów.

ks. Marian Niemiec (Opole)

Ks. Marian Niemiec, urodzony 17.02.1961 r. w Kobielicach, ochrzczony i konfirmowany w Pszczynie. Po studiach teologicznych na Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie został ordynowany w 1985 roku. Był początkowo wikariuszem w parafii w Starym Bielsku. Od maja 1990 roku pracuje jako duszpasterz w Opolu, gdzie w 1993 roku został wybrany proboszczem. Od 2002 roku jest radcą Diecezji Katowickiej (zastępcą biskupa) Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP.

Źródło

"Ewangelik" 2004, nr 2, s. 61-67

Dodane dnia 13.03.20062173 Czytań - Drukuj
TVP3 Katowice
Chrześcijańska Telewizja Internetowa

Przedostatnia środa miesiąca godz. 17.35 | „Sola Scriptura…” - cykl programów pokazujący społeczność polskich ewangelików. Audycje poświęcone są istotnym wydarzeniom z życia Kościoła Ewangelicko–Augsburskiego. W kolejnych odcinkach cyklu przedstawione są działania kościoła oraz wyjątkowe historie ewangelików.

Kontakt
Parafia Ewangelicko-Augsburska Lasowice Wielkie
Proboszcz: Ryszard Pieron
ul. Odrodzenia 23,
46-280 Lasowice Wielkie
tel. 77 414 82 14
lasowice@luteranie.pl
pieron@escobb.com.pl
Plan Nabożeństw
SWIFT/BIC: BPKO PL PW
IBAN: PL 41 1020 3668 0000 5302 0116 9390
Zapowiedzi

Zapowiedzi


  • Konkurs filmowy – Dziedzictwo Reformacji – 500 lat Reformacji
    Konkurs fotograficzny 500 LAT REFORMACJI 2017

    Wczasy na ewangelickiej Ziemi w Jubileusz 500 Lat Reformacji

    Strony Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego
    Luteranie Diakonia CME Duszpasterze Dekada Lutra Marcin Luter Chrześcijańska Telewizja Internetowa Zwiastun WARTO
  • Diecezja katowicka
  • Blog Biskupa
  • Bratnia Pomoc im. Gustawa Adolfa
  • OrdynacjaKobiet.pl

  • Nasza strona na facebooku Kościół Ewangelicko - Augsburski Parafia Lasowice Wielkie
    Biblia w internecie
  • biblia-online.pl
  • biblia-internetowa.pl
  • biblia.info.pl

  • 2010-2017 ©

    Powered by v6.01.14 | Darthanian by | Site and contents copyright by
    australia swift code