Prowadzi ona do takiego postrzegania przeciwnika w innym narodzie albo wewnętrznego przeciwnika politycznego we własnym, że nazywa się go wcielonym szatanem. Taka narracja tworzy w sercach zwaśnionych stron uproszczony, błędny obraz wyznawanych zasad religijnych czy wyznaniowych i stwarza długotrwałą wzajemną niechęć. Burzy możliwość jakiejkolwiek współpracy i nawiązywania pokojowych relacji.

W Izraelu ostatnio przywołuje się biblijne – prorocze słowa o przekazaniu Izraelitom przez samego Boga już tysiące lat temu ziemi, o którą obecnie toczy się wojna. Inni przywódcy na Bliskim Wschodzie odwołują się do Boga islamu, stwierdzając, że walczą z szatanem, którego ucieleśnienie postrzegają w Ameryce Północnej i krajach zachodniego świata.

U nas, w Polsce, konserwatywni prawicowi politycy mówią o diable-szatanie w przebraniu transowej i genderowej „zarazy”, która panuje w krajach liberalnej Unii Europejskiej, z którą trzeba walczyć, by uratować „nasz katolicki kraj”.

A z kolei w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej porównano ostatnio prezydenta USA do Jezusa. Jak pisze portal Onet.pl, podobno: „gromkimi oklaskami na sali przyjęto to porównanie. Kontrowersyjne porównanie padło w trakcie uroczystości w Białym Domu. Duchowa doradczyni prezydenta Donalda Trumpa Paula White-Cain tuż przed Wielkanocą porównała go z Jezusem. Mówiła o zdradzie i fałszywych oskarżeniach. Słowa zostały przyjęte z entuzjazmem zgromadzonych. Paula White-Cain zabrała głos podczas uroczystości wielkanocnych z ewangelikami”.Warto tu sprostować, żenie chodzi o nas – ewangelików luteran lub reformowanych – tylko o amerykańskie środowiska ewangelikalne czy wręcz charyzmatyczno-przebudzeniowe. I czytajmy dalej, co napisał Onet: „Na początku wystąpienia stwierdziła, że Donald Trump jest prezydentem, bo tak zdecydował Bóg. Zgromadzeni momentalnie zareagowali gromkimi oklaskami. Następnie doradczyni duchowa prezydenta USA zestawiła jego historię z męką Jezusa. – Jezus przekazał nam tak wiele nauk poprzez swoją śmierć, grób i zmartwychwstanie. Pokazał nam, czym jest wielkie przywództwo. Wielka przemiana wymaga wielkiego poświęcenia – mówiła White-Cain, cytowana przez amerykańskie media. – A panie prezydencie, nikt nie zapłacił takiej ceny, jak pan. Prawie kosztowało to pana życie – stwierdziła, nawiązując do prób zamachu na życie Donalda Trumpa. – Został pan zdradzony, aresztowany i fałszywie oskarżony. To znany schemat, który pokazał nam nasz Pan i Zbawiciel. Ale dla Niego to się nie skończyło i dla pana też się nie skończyło. Bóg zawsze miał plan. Trzeciego dnia zmartwychwstał, pokonał zło, zwyciężył śmierć, piekło i grób. A ponieważ on zmartwychwstał, wszyscy wiemy, że my też możemy zmartwychwstać. I proszę pana, dzięki jego zmartwychwstaniu, pan również powstał – kontynuowała. Wierzę, że Pan kazał mi to panu przekazać. Dzięki jego zwycięstwu odniesie pan sukces we wszystkim, czego się pan podejmie – zakończyła, a na sali ponownie rozległy się głośne brawa. Amerykańskie media piszą, że kontrowersyjne porównanie spotkało się z krytyką. W mediach społecznościowych White-Cain zarzucano »bluźnierstwo« i »szaleństwo«”.

Kim jest Paula White-Cain?Wieloletnia współpracownica Donalda Trumpa, to –jak wyjaśniaKatolicka Agencja Informacyjna – pochodząca z Florydy 58-letnia kaznodziejka chrześcijańskiej Niezależnej Sieci Charyzmatycznej (Independent Network Charismatic – INC). „Popiera ona interpretacje biblijne w duchu »teologii sukcesu«, które zdaniem niektórych ewangelicznych chrześcijan »idą za daleko« i »są na granicy herezji«”(wszystkie cytaty za: onet.pl; dostęp 2.04.2026)

Łączenie aspektów religijnych z agresją militarną jest niedopuszczalne. Niedopuszczalne jest prowadzenie gdziekolwiek jakichkolwiek wojen, których celowość uzasadnia się religią i rzekomą wolą Bożą! Powoływanie się na Boga, by je prowadzić, a także błogosławieństwo dla tych działań jest niebezpiecznym kierunkiem. Odbiorca, niekoniecznie znający religijne zasady i dogmaty poszczególnych, a na ogół nieznanych sobie społeczności religijnych czy wyznaniowych, przyjmuje „w dobrej wierze” ich politycznie spreparowany obraz. Tym samym daje sobie wewnętrzne przyzwolenie na prowadzenie działań wojennych. W swoich emocjach i odczuciach fałszuje stan faktyczny, a to nie służy żadnym religiom ani wyznaniom.

Ale wydaje się, że jeszcze większym złem jest zasianie ziarna fałszu, które pozostaje w sercach społeczeństw wielu państw o różnych religijnych i wyznaniowych tożsamościach. Utrwala się pogląd, że prowadzone wojny w Europie, Azji czy na Bliskim Wschodzie są z woli i za przykazaniem samego Boga. A to jest nieprawdą. Przy tej okazji warto pamiętać o różnym pojmowaniu, postrzeganiu i rozumieniu Boga przez te społeczności.

Podobnie w naszym chrześcijańskim i podzielonym kraju, w którym toczy się polityczna „wojna światopoglądowa”, kreuje się pogląd lansowany przez konserwatywnych polityków, którzy rzekomo działają w imię wyższych, mesjańskich zasad, którym podobno sprzyja i którym błogosławi sam Bóg. Który ma, jak uważają niektórzy, posługiwać się nimi, czyli przywódcami poszczególnych partii, by te działania prowadzili. To też jest nieprawdą. Bóg nie nawołuje przez swoje Słowo do braku miłości i nieakceptacji drugiego człowieka! To grzeszny człowiek chcąc usprawiedliwić własną pychę i chęć panowania nad drugim, wkłada „w usta Boga” słowa i tezy, które nigdy nie zostały wypowiedziane i w żadnej z ksiąg Pisma Świętego nie są zapisane.

Nie chcemy religijnych i ideologicznych wojen. Historia nauczyła nas, że wojny, w których przywołuje się Boga jako przywódcę na sztandarach agresji, w imię którego toczy się bitwy i zabija ludność, są szczególnie okrutne, bezwzględne, długotrwałe, na lata powodują chęć zemsty u potomnych i blokują jakiekolwiek porozumienie. I nie mają nic wspólnego z zasadami trzech wielkich monoteistycznych religii: judaizmu, islamu, chrześcijaństwa oraz ich doktrynami obowiązującymi w nauczaniu i dążeniu do zbawienia.

ks. Ryszard Pieron

Zwiastun Ewangelicki nr 8-2026.

Słowo SAFE od kilku tygodni jest najczęściej używanym słowem w toczonej obecnie politycznej dyskusji na temat obronności i wyposażenia armii. Słyszymy sprzeczających się polityków, mówiących o trwających wojnach i o bezpieczeństwie dla naszego kraju. Słyszymy o zbrojeniach i zakupach broni za wielkie kwoty – pożyczone na wiele lat. Pożyczka ma być spłacana przez kolejne pokolenia. W tym kontekście o wierze w Boga i religijnych zasadach mówi się niewiele albo w ogóle.

Jednak pamiętać trzeba, że większość polityków i komentatorów, dziennikarzy, to ludzie wierzący, bardziej bądź mniej związani z Kościołem oraz uznający i szanujący kościelne dogmaty. Zapewne, każdy z nich postrzega i rozumie też nadchodzący życiowy kres swoich dni i życiowe zadanie – jak uważa w swoim sercu – które ma polecone do wykonania przez Boga. Wierzy w Boga, tak jak został nauczony i wychowany. To ma wielki wpływ, choć nikt do tego się publicznie nie przyznaje i przyznać nie może, na podejmowanie poszczególnych ważnych decyzji, bo oprócz zgodności z prawem obowiązującym w naszym kraju, są one podejmowane przede wszystkim w zgodzie z własnym sumieniem i kościelnymi zasadami.

Wsłuchując się w dyskusję w mediach, a dla pełnego obrazu słucham i tych bardziej liberalnych i tych nacjonalistycznych, zauważam, że dobrze można zrozumieć istotę strachu przed dopuszczeniem w przestrzeń społeczną reformacyjnych światłych idei. Ten strach zaistniał u religijnych konserwatystów już w czasach Reformacji. Wówczas, ponad 500 lat temu, środowiska przeciwne reformom, czyli naprawie ówczesnego Kościoła i polepszenia losu społeczeństwa, były przerażone i robiły wszystko, by nie dopuścić do postrzegania świata przez wiernych w inny sposób, jak tylko przez pryzmat nauki i doktryny Kościoła związanego z Rzymem.

Dlatego obserwując dziś polityczne dyskusje, warto pamiętać, że Reformacja, oprócz teologicznych zasad, wpłynęła na zmianę postrzegania sumienności, prawdomówności, uczciwości, stosunku do pracy itp. Z czasem wywarła wpływ na tworzone prawodawstwo i zasady życia społecznego. A ich przekazywaniem i wychowaniem ówczesnego człowieka zajmowali się duchowni, katecheci, nauczający zgodnie z własnym wyznaniem. Ale konserwatywni politycy – choć nie wiem dlaczego – prezentują antyrozwojowe społecznie i skrajnie nacjonalistyczno-konserwatywne poglądy. Łatwo można to zauważyć, śledząc wypowiedzi polskich konserwatywnych polityków dotyczące programu SAFE.

Zapewne się mylę – oby! Ale słuchając tych wypowiedzi, można wyciągnąć wnioski i rozumieć wypowiadane niektóre myśli w następujący sposób, że właściwie nieważne jest bezpieczeństwo i racjonalne dokapitalizowanie do aktualnych potrzeb naszych sił zbrojnych. Najważniejsza jest głośno wypowiadana teza: „To jest złe, bo to jest związane z Unią Europejską”. W domyśle – czyli z tą przestrzenią obywatelską państw i narodów, w której nacjonalizm i ograniczenia podstawowych praw człowieka nie mają zastosowania. Strasząc nimi i przywołując naszego zachodniego sąsiada, powiada się w dyskusji dalej, że związanie się długoterminową pożyczką przeznaczoną na dozbrojenie naszego wojska służyć będzie „niedobrym Niemcom”. Nasz sąsiad staje się symbolem demonizowanej Unii Europejskiej i już nikt nie dopowiada, że my, Polska, też jesteśmy częścią tej samej Unii. Tego ponadpaństwowego organizmu, skąd na świat rozlewa się kultura, charytatywna pomoc, racjonalna gospodarka, dzięki któremu wybudowano i nadal buduje się w polskich miastach nowoczesne fabryki itp. To dzięki Unii posiadamy sieć autostrad – o tym się nie wspomina. W zamian krytykuje się, że w krajach Unii Europejskiej dopuszcza się wiele – niemożliwych przecież do zaakceptowania w naszym religijnym, „uświęconym” kraju – międzyludzkich relacji i prawnych regulacji.

Nie jestem ekonomistą i nie znam się na dozbrajaniu armii. Ale zaproponowane polskie rozwiązanie dozbrojenia naszego wojska kojarzy mi się z praktykami z czasów PRL-u. Wtedy drukowano miliardy złotych, by utrzymać gospodarkę i dozbroić armię. Wiemy, jak to się skończyło. Dzisiaj chyba też pojawia się idea drukowania pieniędzy i co gorsza, sprzedaży złota – naszego narodowego zabezpieczenia, które gromadziliśmy jako społeczeństwo latami na tzw. czarną godzinę.

Chociaż nie zbroimy się na wojnę, ale po to by wzmocnić obronę, aby odstraszyć potencjalnych atakujących, nie przemawia do mnie rozpoczęty na nowo światowy wyścig zbrojeń. Po II wojnie światowej doprowadzono ostatecznie do rozbrojenia. Pomimo wielu napięć, rozbieżności politycznych i społecznych – utrzymano pokój, który trwał ponad 80 lat. Chciałbym, aby taką szansę miały następne pokolenia.

Ale dla niektórych polityków to nie jest ważne. To nieistotne, że przyszłe pokolenia będą żyły w biedzie. Zapewne tych, którzy dzisiaj podejmują polityczne decyzje wpływające na przyszłość pokoleń – już nie będzie wśród żyjących. Mam wrażenie, że teraz nie chodzi o bezpieczeństwo, ale przede wszystkim o utrzymanie kościelnych wpływów i zasad, w których zostali wychowani. Wydaje się, że polityka i obecna sytuacja w kraju jest ważniejsza przy ustalaniu doraźnych celów niż długofalowe bezpieczeństwo obywateli.

ks. Ryszard Pieron

Zwiastun Ewangelicki nr 6-2026.